Kennisbank · Schilder
De bekendste schilderijen van Frans Hals
De bekendste schilderijen van Frans Hals zijn De Lachende Cavalier, Malle Babbe, Het Zigeunermeisje en De Vrolijke Drinker. Hij leefde van rond 1582 tot 1666 en werkte zijn hele leven in Haarlem. Hieronder staan de werken die je bij Kunstdoekje als wisselbaar doek kunt ophangen.
De schilderijen die zijn blijven hangen
Hals schilderde vooral portretten en tronies, korte studies van een gezicht of uitdrukking. Dit zijn de werken die het bekendst zijn geworden, met per stuk de reden.
De Lachende Cavalier
v.a. € 159,95
Nº 1
De Lachende Cavalier
Een portret uit 1624 van een onbekende jongeman van zesentwintig, met een weelderig geborduurd jasje vol liefdessymbolen: pijlen, hoorns des overvloeds, liefdesknopen. Hij lacht niet en is geen cavalerist, die naam kreeg het schilderij pas eind negentiende eeuw. Het hangt in de Wallace Collection in Londen en geldt als een van de knapste portretten uit de Barok.
Malle Babbe
v.a. € 159,95
Nº 2
Malle Babbe
Een vrouw met een bokaal bier en een uil op haar schouder, lang gezien als portret van een dronken heks. Archiefonderzoek identificeerde haar als Barbara Claes, een vrouw uit het Haarlemse dolhuis; de uil verwijst naar het gezegde zo dronken als een uil. Het hangt in de Gemäldegalerie in Berlijn.
Het zigeunermeisje
v.a. € 159,95
Nº 3
Het zigeunermeisje
Geen opdrachtportret maar een tronie: een studie van gezicht en uitdrukking, hier een lachende jonge vrouw met een gewaagd decolleté. Het Louvre doopte het in de negentiende eeuw om tot La Bohémienne. Onder de verflaag zit een eerdere, ingetogener versie, alsof Hals zelf twijfelde. Het hangt in het Louvre in Parijs.
De vrolijke drinker
v.a. € 159,95
Nº 4
De vrolijke drinker
Een schutter met een glas witte wijn en een brede grijns, geschilderd rond 1628-1630. Kunsthistorici twisten al decennia of het een portret is of een genrestuk, en dat is precies waarom het zo geliefd bleef: het voelt te levendig om alleen een type te zijn. Het hangt in het Rijksmuseum.
De luitspelende nar
v.a. € 159,95
Nº 5
De luitspelende nar
Een lachende acteur in narrenkostuum, luitspelend, geschilderd in 1623 of 1624. Het werk bleef ruim een eeuw in de familie Rothschild voor het Louvre het in 1984 verwierf. Andere schilders kopieerden het al binnen enkele decennia in hun eigen zelfportretten.
Jonker Ramp en zijn liefje
v.a. € 159,95
Nº 6
Jonker Ramp en zijn liefje
Een jong stel dat elkaar vasthoudt in de deuropening van een herberg, blozend en zonder enig oordeel geschilderd. De titel noemt een Pieter Ramp die op een ander groepsportret van Hals voorkomt, maar wie het stel werkelijk is, is nooit vastgesteld. Het hangt in het Metropolitan Museum in New York.
Twee zingende jongens
v.a. € 159,95
Nº 7
Twee zingende jongens
Twee jongens, de een zingend uit een notenboek en luitspelend, de ander klappend mee. Het doek maakte deel uit van een reeks over de vijf zintuigen en staat hier voor het gehoor. Napoleons troepen namen het in 1806 mee naar Parijs; in 1815 kwam het terug naar Kassel, waar het nog altijd hangt.
Zingende jongen met fluit
v.a. € 159,95
Nº 8
Zingende jongen met fluit
Een jongen met een pluimhoed, zingend en fluitspelend, met een directheid die voor 1623 ongewoon was. Geen opdrachtportret maar een tronie: een vluchtige indruk in plaats van een gelijkenis. Hals schilderde in dezelfde jaren nog een paar van dit soort jongens met muziekinstrumenten. Het hangt in de Gemäldegalerie in Berlijn.
Peeckelhaering
v.a. € 159,95
Nº 9
Peeckelhaering
Peeckelhaering was een vaste komische figuur uit het zeventiende-eeuwse toneel: een gulzige nar die van haring at tot hij onverzadigbare dorst kreeg. Hals schildert hem als kannenkijker, starend naar zijn lege kan, het teken dat de voorstelling voorbij is. Het hangt in Schloss Wilhelmshöhe in Kassel.
Van Antwerpen naar Haarlem
Hals werd rond 1582 in Antwerpen geboren en verhuisde als kind met zijn ouders naar Haarlem, waar hij zijn hele verdere leven bleef wonen en werken. In 1610 werd hij lid van het Haarlemse Sint-Lucasgilde. Niemand schilderde meer schutterstukken dan hij: hij maakte in totaal vijf monumentale groepsportretten van Haarlemse schutterijen, waarop hij de onderlinge verbondenheid van de mannen probeerde te laten zien in plaats van een nette rij gezichten.
Van rijke opdrachtgevers naar het Haarlemse dolhuis: aan het eind van zijn leven ontving Hals stadssteun. Datzelfde dolhuis leverde vermoedelijk het model voor Malle Babbe.
De losse toets van Frans Hals
Waar tijdgenoten hun penseelstreek wegpoetsten tot een gladde huid, liet Hals de toets juist zien: korte, zelfverzekerde streken die van dichtbij bijna onaf ogen en op afstand samenvallen tot een gezicht vol leven. Bij de Hollandse meesters werkte Rembrandt met het donker en Vermeer met het daglicht; Hals werkte met de beweging van zijn eigen hand.
Die directheid bleef twee eeuwen later niet onopgemerkt. Schilders als Manet en Monet reisden naar Haarlem om zijn werk te bestuderen, vlak voordat zij zelf de losse, zichtbare streek van het impressionisme ontwikkelden.
Frans Hals aan je muur
Hals schilderde vooral in zwart, wit en huidskleur, met de losse toets als eigenlijke hoofdrolspeler. Dat komt het rijkst uit op fluweel. Zoek je vooral gezichten, kijk dan bij de portretten. En omdat je het doek in dertig seconden wisselt in hetzelfde frame, kan Malle Babbe deze maand hangen en De Lachende Cavalier de volgende.
Veelgestelde vragen
Wat is het bekendste schilderij van Frans Hals?
De Lachende Cavalier uit 1624 is zijn bekendste werk en hangt in de Wallace Collection in Londen. Ook Malle Babbe en Het Zigeunermeisje worden vaak genoemd.
Wie was Frans Hals?
Frans Hals (rond 1582-1666) werd geboren in Antwerpen en werkte zijn hele verdere leven in Haarlem, waar hij in 1610 lid werd van het Sint-Lucasgilde. Hij schilderde vooral portretten en de schutterstukken van Haarlemse schutterijen, en staat bekend om zijn losse, spontane toets.
Wat is een tronie?
Een tronie is een schilderij van een gezicht, type of uitdrukking, geen opdrachtportret van een met naam bekend persoon. Malle Babbe, Het Zigeunermeisje en de zingende jongens van Hals zijn allemaal tronies.
Kan ik een Frans Hals als kunstdoek ophangen?
Ja, bij Kunstdoekje vind je negen werken van Frans Hals als wisselbaar doek op canvas, fluweel of decostof, van De Lachende Cavalier tot Malle Babbe.
Negen werken, allemaal voor hetzelfde frame.